نوع مقاله : مقاله پژوهشی
نویسندگان
1 دانشیار جامعه شناسی دانشگاه علامه طباطبائی، تهران، ایران
2 دانشجوی دکترای جامعهشناسی فرهنگی دانشگاه علامه طباطبائی، تهران، ایران
چکیده
پژوهش حاضر به دنبال بررسی تغییرات سبک زندگی شهروندان تهرانی بود. روش تحقیق از نوع پیمایش و جامعه آماری پژوهش، کلیه شهروندان بالای 15 سال شهر تهران در سال 1402 بوده اند که با استفاده از روش نمونهگیری چندمرحلهای، 404 نفر از آنان انتخاب و مورد بررسی قرار گرفتند. ابزار جمعآوری دادهها، پرسشنامه محققساخته بوده و از روش اعتبار صوری و منطقی و آزمون آلفای کرونباخ برای سنجش اعتبار و پایایی معرف ها استفاده شد. بر مبنای یافتههای پژوهش، بیشترین تغییرات مربوط به مؤلفههای «دوری از دورهمی» با میانگین تفاوت 418/0 منفی و نیز «هراس پاندمیک» با میانگین تفاوت 413/0 میباشد؛ البته «پزشکی شدن زندگی» با میانگین تفاوت 114/0 و «احساس رهاشدگی» با میانگین 096/0 در عین معناداری، تغییرات کمی را نشان میدهند. در آخر این تغییرات در سه بعد محوری: هراس مفصلبندیشده، مراقبت شبکهای و رشد کنشگری اجتماعی استخراج شده است. بر مبنای بعد هراس مفصلبندیشده، احساس رهاشدگی و هراس پاندمیک تبدیل به بخش بنیادی سبک زندگی شهروندان تهرانی شده است. بر مبنای بعد مراقبتِ شبکهای، پزشکیشدن زندگی، دوری از دورهمی، مجازیشدن زیستِ اجتماعی و خودمراقبتی جسمی، و بر مبنای بعد رشد کنشگری اجتماعی، حساسیتِ زیستمحیطی و مسئولیت اجتماعی تبدیل به بخشهای کلیدی سبک زندگی نوین شهروندان تهرانی شدهاند.
کلیدواژهها
موضوعات
عنوان مقاله [English]
Post-Covid Lifestyle of Tehran’s Citizens
نویسندگان [English]
- Ahmad Ghiasvand 1
- Elahe Abniki 2
1 Associate Professor, Department of Sociology, Allameh Tabataba'i University, Tehran, Iran.
2 Ph.D. Student in Cultural Sociology, Allameh Tabataba'i University, Tehran, Iran.
چکیده [English]
This study sought to investigate the lifestyle changes of Tehran’s citizens. The method was survey. The statistical population was all citizens over 15 years in Tehran in 1402, and 404 were selected as a sample using a multi-stage sampling method. The findings indicated that the lifestyle changes of Tehran’s citizens have happened in three key dimensions: articulated panic, networked care, and the growth of social activism. Based on the dimension of articulated panic, the feeling of abandonment and pandemic panic has become a fundamental part of the lifestyle of Tehran’s citizens. Based on the dimension of networked care, medicalization of life, avoiding togetherness, virtualization of social life, and physical self-care have become fundamental parts of the lifestyle of Tehran’s citizens. Finally, in the dimension of the growth of social activism, environmental sensitivity and social responsibility have become vital parts of the new lifestyle. In general, the most remarkable change in the lifestyle of Tehran’s citizens has occurred in the indices of “avoiding together” (-0.418), “pandemic panic” (0.413), and “virtualization of social life” (0.283). The slightest changes were related to the indicators of “feeling abandoned” (0.096) and “medicalization of life” (0.114).
کلیدواژهها [English]
- Covid-19 Epidemic
- Post-Covid Lifestyle
- Articulated Panic
- Networked Care
- Growth of Social Activism
- اسکندریان، غلامرضا. (1399). «ارزیابی پیامدهای ویروس کرونا بر سبک زندگی (با تأکید بر الگوی مصرف فرهنگی)». فصلنامه ارزیابی تأثیرات اجتماعی. سال اول، شماره 2: 87–
- باکاک، رابرت. (1381)، مصرف، ترجمه خسرو صبری، تهران: نشر شیرازه
- بوردیو، پییر. (1389)، نظریه کنش: دلایل عملی و انتخاب عقلانی، ترجمه مرتضی مردیها، تهران: نقش و نگار
- بوردیو، پییر. (1390)، تمایز: نقد اجتماعی و قضاوتهای ذوقی، ترجمه حسن چاوشیان، تهران: ثالث.
- پارسامهر، مهربان و رسولی نژاد، سید پویا. (1394)، «بررسی رابطه سبک زندگی سلامت محور با سلامت اجتماعی در بین مردم شهر تالش»،توسعه اجتماعی. سال دهم، شماره 1: 66-35.
- تاجبخش، غلامرضا. (1399)، «واکاوی سبک نوین زندگی در عصر پساکرونا». مطالعات راهبردی سیاستگذاری عمومی، سال دهم، شماره 35: 360-340.
- ذکائی، محمد سعید؛ ویسی، سیمین. (1400)، «آثار پاندمی کوئید 19 بر ساختار عاطفی در آئینه شبکههای اجتماعی مجازی ایرانی». مطالعات میانرشتهای در علوم انسانی، سال سیزدهم، شماره 2: 29-1.
- ریمر، بو؛ گیبینز، جان. (1384)، سیاست پستمدرنیته: درآمدی بر فرهنگ و سیاست معاصر. ترجمه منصور انصاری. تهران: گام نو.
- غیاثوند، احمد و محمدتقی زاده، مهدیه. (1400)، «رفتارهای پیشگیرانه مردم ایران در برابر شیوع ویروس کرونا و عوامل مؤثر بر آن». بررسی مسائل اجتماعی ایران، سال دوازدهم، شماره 1: 205-237.
- غیاثوند، احمد. (1399)، «سازوکار اعتماد مردم به عملکرد دولت در شرایط شیوع کرونا»، فصلنامه دولت پژوهی، مجله دانشکده حقوق و علوم سیاسی، سال ششم، شماره،22: 34 ـ 1.
- غیاثوند، احمد؛ انتظاری، اردشیر و آبنیکی، الهه. (1402)، مرور سیستماتیک مطالعات سبک زندگی پساکرونایی،مدیریت بحران. سال دوازدهم، شماره 1: 227-203.
- فتحی، آیتاله؛ صادقی، سولماز؛ ملکیراد، علیاکبر؛ رستمی، حسین و عبدالمحمدی، کریم. (1399)، «تأثیر ابعاد سبک زندگی ارتقادهنده سلامت و بهزیستی روانشناختی در اضطراب کرونا (کووید 19) در دانشجویان دانشگاه آزادشهر تبریز در فروردین سال 1399». مجله دانشگاه علوم پزشکی اراک، سال بیست و سوم. شماره 5: 709 –
- قاسمی، محمدعلی. (1388)، «جامعه ریسک و اهمیت آن برای مطالعات استراتژیک». مطالعات راهبردی. سال دوازدهم، شماره 45: 47 –
- کلاته ساداتی، احمد و فلک الدین، زهرا. (1401)، «درک و تجربه شهروندان از همهگیری کوئید- 19؛ مطالعه کیفی در شهرهای قم و یزد»، پژوهشنامه مددکاری اجتماعی سال نهم، شماره 32: 67-35.
- کلانتری، عبدالحسین؛ شهرزاد، زهرا و پارسانیا، حمید. (1400)، «مطالعۀ کیفی مکانیزمهای یادآوری و غفلت از مرگ». پژوهشهای راهبردی مسائل اجتماعی ایران، سال دهم، شماره 4: 1-20.
- مرادی، علی و محمدیفر، نجات. (1399). «نقش شبکههای اجتماعی در شکلگیری هراس اجتماعی و تغییر سبک زندگی ناشی از ویروس کرونا (مطالعه موردی شهر کرمانشاه)». انتظام اجتماعی. سال دوازدهم، شماره 2: 148-123.
)