نوجوانان و تلفن همراه دکتر علیرضا حسینی پاکدهی* مریم حاج محمدی**

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

شماره55زمستان 1390علوم اجتماعی

چکیده

چکیده
امروزه تلفن همراه در مقایسه با رایانه و فناوری‌های اینترنتی، به دلیل ارزانی و سهولت استفاده از آن، نفوذ بیشتری در زندگی اجتماعی،  سبک زندگی و رفتار مصرفی مردم دارد. این مقاله بخشی از پژوهشی است در راستای شناخت این مسئله که نوجوانان تهرانی در استفاده و دستیابی به تلفن همراه چگونه رفتار می‌کنند؟
چارچوب مفهومی ‌بر اساس بررسی دیدگاه‌ها و مرور منابع  تجربی تنظیم و در قالب آن، فرضیه‌های اصلی مطرح شده است. پژوهش به روش پیمایشی و با استفاده از پرسشنامه‌های خرد در مورد 387 نفر از نوجوانان 12 تا 18 ساله شهر تهران انجام گرفته است. نتایج پژوهش نشان می‌دهد که عواملی چون "میزان پایبندی به مذهب، جنس، میزان فضای عاطفی درون خانواده و معدل درسی" در گرایش نوجوانان به کارکردهای مطلوب یا نامطلوب تلفن همراه مؤثر است. همچنین یافته‌ها نشان می‌دهد که استفاده از امکانات جانبی تلفن همراه، به "پیامک و بلوتوث" تعلق دارد. در ذخیره سازی محتوای گوشی تلفن همراه، "جوک و سرگرمی" بیشترین و" علمی- آموزشی" کمترین علاقه را در میان نوجوانان به خود اختصاص داده‌اند. میان گرایش دختران و پسران به‌این اولویت‌ها نیز تفاوت معنادار وجود دارد. غالب نوجوانان از سیم کارت اعتباری استفاده می‌کنند. بسیاری از آنها اعتیاد موبایلی دارند و بویژه از تلفن همراه برای دوستیابی با جنس مخالف، استفاده می‌کنند.
 

کلیدواژه‌ها


منابع:

- آرون، ریمون. (1366 مراحل اساسی اندیشه در جامعه شناسی، ج2، مترجم: باقر پرهام، انتشارات آموزش انقلاب اسلامی.

- اسلیتر، دن، فون ئونکیس. (1386)، جامعه بازار (بازار و نظریه اجتماعی مدرن)، مترجم: حسین قاضیان. تهران: نشر نی.

- اکرامی‌، محمود. (1386)، مردم شناسی ارتباطات  خودمانی: پژوهشی در پدیده  SMS . مشهد: ایوار.

- پل ویلم، ژان. (1377)، جامعه شناسی ادیان، مترجم: عبدالرحیم گواهی، نقد وبررسی محمد تقی جعفری، تهران: موسسه فرهنگی انتشاراتی تبیان.

- تانکارد. جیمز، سورین. ورنر. (1386)،  نظریه‌های ارتباطات، مترجم: علیرضا دهقان، تهران: انتشارات دانشگاه تهران، چاپ سوم.

- خیرخواه، طاهره. (1387)، "تلفن همراه و تاثیر آن بر ارتباطات میان فردی جوان دانشجو"، پایان نامه کارشناسی ارشد از دانشگاه تهران، استاد راهنما: مسعود کوثری، استاد مشاور: دکتر محمدرضا جوادی یگانه.

- دی انجلیس، باربارا . (1383)، رازهایی درباره مردان، مترجم: ‌هادی ابراهیمی‌، تهران: نسل نواندیش.

- راجرز اورت ام و اف.فلوید شومیکر. (1369)، رسانش نوآوری‌ها، رهیافتی میان فرهنگی، ترجمه :عزت الله کرمی ‌و ابوطالب فنایی، شیراز: مرکز نشر دانشگاه شیراز.

- رفیع پور، فرامرز. (1377)، آناتومی ‌جامعه، یا، سنت لله؛ مقدمه‌ای بر جامعه شناسی کاربردی، تهران: کاوه.

- روسک، جوزف و رولندوارن. (1350)، مقدمه‌ای بر جامعه شناسی، مترجم: بهروز نبوی و احمد کریمی‌، تهران : میهن.

- سراج زاده، سید حسین. (1383)، چالش‌های دین و مدرنیته (مباحثی جامعه شناختی در دینداری و سکولار شدن)، تهران: طرح نو.

- سعیدی، علی اصغر. (1384)، "اثرات ارتباط پایدار بر رفتار مصرف کننده : مطالعه موردی استفاده کنندگان تلفن همراه در ایران"، نشریه جهانی رسانه، ش اول.

- شکرخواه، یونس. (1385)، "سواد رسانه‌ای: یک مقاله عقیده‌ای ". فصلنامه مطالعاتی و تحقیقاتی وسائل ارتباط جمعی، رسانه. سال 17.ش 68 .

- صدیق اورعی، غلامرضا. (1374)، جامعه شناسی مسائل اجتماعی جوانان مشهد: جهاد دانشگاهی.

- عاملی، سعید رضا. (1385)، " فردگرایی جدید و تلفن همراه؛ تکنولوژی فردگرایی و هویت گلوبال" مدیا جورنال، ش 2.

- فرهنگی، علی اکبر. (1373)، مبانی ارتباطات انسانی . ج اول، موسسه تهران تایمز.

- فکوهی، ناصر. (1382)، تاریخ اندیشه و نظریه‌های انسان شناسی، تهران: نشر نی.

- کوثری، مسعود. (1384)، "آنومی‌اجتماعی در اجتماعات مجازی"، فصلنامه مطالعات فرهنگی و ارتباطات، ش2 و 3.

- کیانی موگویی. مریم. (1383-1384)، "کاربردهای تلفن همراه در میان شهروندان تهرانی"، پایان نامه کارشناسی ارشد از دانشگاه علامه طباطبائی.

- محسنی تبریزی، علیرضا. (1383)، وندالیسم مبانی روان شناسی اجتماعی؛ جامعه شناسی  و روان شناسی رفتار وندالیستی در مباحث آسیب شناسی و کژرفتاری .تهران: انتشارات آن.

- محسنی، منوچهر. (1382)، مقدمات جامعه شناسی، ویراست سوم تهران: دوران.

- منطقی، مرتضی. (1386)، راهنمای والدین در استفاده فرزندان از فناوری‌های ارتباطی جدید، تهران: عابد.

- هنسون، جریس و اومانا رولا. (1373و 1381)،  تکنولوژی‌های جدید ارتباطی در کشورهای در حال توسعه، مترجم: داوود حیدری، تهران: مرکز مطالعات و تحقیقات رسانه‌ها، چاپ اول .

- ذکایی، محمد سعید. (1386)، فرهنگ مطالعات جوانان، تهران: موسسه انتشارات آگاه، چاپ اول.

- راجرز، اورت ام و اف. فلوید شومیکر. (1369)، رسانش نوآوری‌ها؛ رهیافتی میان فرهنگی، مترجم: عزت الله کرمی‌و ابوطالب فنایی، شیراز: مرکز نشر دانشگاه شیراز.

- غفاری، غلامرضا و عادل ابراهیمی. (1384)، جامعه شناسی تغییرات اجتماعی، تهران: اگرا لویه.

- مرادی، علی رضا. (1365)، خصوصیات شخصیتی نوجوان، پایان نامه کارشناسی ارشد، دانشگاه تربیت مدرس.

 

- Anne moir & david jessel. (‎‏1991‏‎), sex and cerebllum:thinking about the real difference between men and women, washington post,may‏ 5.

‎- Geser , Hans. (‎‏2006‏‎).‎‏ ‏Are girls (even) more addicted?Some gender patterns of cell phone usage, (with the collaboration of Késia U. e S. Trench).

- ‎ Geser , Hans. (‎‏2006).‎‏ ‏Are girls (even) more addicted?Some gender patterns of cell phone usage, (with the collaboration of Késia U. e S. Trench).

-Geser , Hans. (2007‎) .Patterns of multi-channel communication among older teens, Institute of Sociology, University of Zurich, Switzerland, Andreasstrasse ‎‏, 15, 8050‏‎ Zürich .‎

- Giddens,A. (1979‏‎), Central Problems in Social Theory: Action, Structure and Contradiction in Social , Berkeley: University of California Press.

‎- Ling, R and Yttri, B. (1999‏‎) “Nobody Sits at Home and Waits for the Telephone to Ring:” Micro and Hyper-Coordination through the Use of the ‎Mobile Telephone.Telenor  Linguistic Theories/Typology.

- Palen, L, Salzman, M. and Youngs, E. (‎2001‏‎). Discovery and Integration of Mobile. Communications in Everyday Life, Personal and Ubiquitous ‎Computing.

- Wilska T. A. (2003‏‎). Mobile Phone Use as Part of Young People’s ‎Consumption Styles, Journal of Consumer Policy.

‎‏