فضاهای فراغتی شهری و زنانگی‌های جدید- محمد سعید ذکایی

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسنده

استاد مطالعات فرهنگی دانشکده علوم اجتماعی دانشگاه علامه طباطبایی

چکیده

فراغتی شدن و مصرفی شدن فزاینده زندگی در کلان‌شهرها آثار گسترده‌ای را بر هویت‌های جنسیتی وارد می‌سازد. ترکیبی از شرایط محلی و جهانی در کنار ویژگی‌های کالبدی شهر، تنوع و سیالیت در الگوهای رفتار جنسیتی را دامن می‌زنند. مقاله حاضر در سنت مطالعات فرهنگی با مرور تجارب زنان و دختران جوان از مواجهه با میدان‌های فراغتی عمومی شهری به دنبال نشان دادن آثار متفاوت فضاهای فراغتی و مصرفی بر هویت‌یابی‌های زنانه است. نتایج مطالعه نشان می‌دهد که نمایش‌های جنسیتی دختران در شهر تغییرپذیر و منطبق با الگویی است که امتداد آن از عاملیت و انتخاب گری بیشتر در مصرف فضا تا انفعال و احتیاط در مواجهه با آن نوسان دارد. تفکیک اجتماعی و تغییرات ساختاری و کالبدی شهر در کنار تغییرات ارزشی و سبک‌های زندگی جدید، مروج قالب‌های رفتاری جدید در شهر است که می‌توان آن‌ها را زنانگی‌های رقیق نامید. زنانگی‌های رقیق که الگویی هم‌سطح بینانه و چالش گرانه را در مشارکت‌های فضایی جستجو می‌کنند، مسیر تحول ارزش‌های زنانگی در کلان‌شهر بشمار می‌آیند و دلالت‌های مهمی در درک زنان از زیست شهری و حق به شهر دارند.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Urban Leisure Spaces and New Femininities

نویسنده [English]

  • saeed zokaie
allameh
چکیده [English]

The increasing leisurization and consumerization of lifestyles in metropolises have huge impacts on gender identities. A combination of local and global conditions alongside the physical features of urban sites, produces diversity and fluidity in gender behavioral patterns. Drawing on a tradition of cultural studies and reviewing the urban experiences of young girls and women in Tehran, the present paper aims to show the different impacts of leisure and consumer spaces on feminine identifications. The results show that the girls’ gender displays within the city are variable and conform with a pattern ranging from more autonomy and agency in consuming space to passivity and caution. Social differentiation and physical transformations in Tehran together with the emergence of new lifestyles have produced new behavioral templates which could be called “thin femininities”. Thin femininities which require equalitarian and challenging spatial participations, will inevitably change feminine values and involve important connotations both for their rights to the city and the way they understand it.

کلیدواژه‌ها [English]

  • New Femininity
  • Leisure Spaces
  • Gender Politics
  • Spatial Socialization
 

-  اباذری، یوسف؛ صادقی، سهیلا؛ حمیدی، نفیسه. (1387)، احساس ناامنی از تجربه زندگی روزمره، پژوهش زنان، دوره 6 شماره 1. 

-  انگلیس، دیوید. (1392)، فرهنگ و زندگی روزمره، ترجمه: ع. مرادی، تهران: تیسا.

-  بنت، آ. (1386)، فرهنگ و زندگی روزمره، ترجمه: ح. چاوشیان و ل. جو افشانی، تهران: اختران.

-  بودریار. (1389)، جامعه مصرفی، ترجمه: پ. ایزدی، تهران: نشر ثالث.

-  حسین‌آبادی، مهدی. (1392)، مصرف‌کنندگان جدید فضاهای خرید شهری، تهران: تیسا.

-  دالن، تیموتی، جامعه‌شناسی مصرف، ترجمه: ع. آ. سعیدی و م. حسین‌آبادی، تهران: جامعه شناسان.

-  ذکایی، محمد سعید. (1394)، نابرابری سرمایه‌های فرهنگی در شهر تهران، فصلنامه تحقیقات فرهنگی، دوره 8، شماره 4.

-  ذکایی، محمد سعید. (1391)، جرم‌شناسی فرهنگی و مسئله جوانان، مجله جامعه‌شناسی ایران، دوره 13، شماره 1 و 2.

-  شالچی، وحید. (1393)، جوانان و کوه، در ذکایی، محمدسعید. مطالعات فرهنگی شهری جوانان تهران، تهران: تیسا.

-  طوسی صدر، محبوبه. (1392)، زندگی جوانان در شهر، تهران: تیسا.

-  فاضلی، نعمت‌اله. (1391)، فرهنگ و شهر، تهران: تیسا.

-  فاضلی، نعمت‌اله. (1391)، کافی‌شاپ و زندگی روزمره، تهران: تیسا.

-  کوهن، آ. (1390)، سرشت نمادین اجتماع، ترجمه: ع. گیویان، تهران: سروش.

-  مایلز، استیون و مایلز مالکوم. (1392)، شهرهای مصرفی، ترجمه: م. قلیچ و م. ح. خطیبی بایگی، تهران: تیسا.

-  نادری، سارا. (1392)، روایت زنانه از شهر، تهران: تیسا.

-  هریس، دیوید. (1392)، مفاهیم کلیدی مطالعات فراغت، ترجمه: م. س. ذکایی و س. چاوشیان. تهران: تیسا.

-   Anderson, B. (1991). Imagined Communities: Reflections on the Origin and Spread of Nationalism, London: Verso.

-   Bauman, Z. (2000). Liquid Modernity, Cambridge: Polity Press

-   Beck, U. (1992). Risk Society, London: Sage.

-   Beck, Ulrich & Beck-Gernsheim, Elisabeth (2002). Individualization: Institutionalized Individualism and its Social and Political Consequences. London: Sage.

-   Campbell, C. (1987). The Romantic Ethic and the Spirit of Modern Consumerism, Oxford: Blackwell.

-   Cohen, S. {1972} (2002). Folk devils and moral panic: the social construction of deviance, London: Wiley Blackwell.

-   Connell, R. (1995). Masculinities, London: Allen and Unwin.

-   De Certeau, M. (1988). The practice of everyday life, Berkeley, The university of California Press.

-   Forna, J. (1995). Youth Culture in Late Modernity, London: Sage.

-   Giddens, A. (1991). Modernity and Self Identity: Self and Identity in Postmodern Age, Cambridge: Polity Press.

-   Kimmel, M. Changing Men: New Directions in the Study of Men and Masculinities, Newbury Park Sage.

-   Koskela, H. (2005). Urban Space in Plural: Elastic, Tamed, Suppressed, in L. Nelson, and J. Seager, (eds). A Companion to Feminist Geography, London: Blackwell.

-   Lefebvre, H. (1996). Writing on Cities, Oxford: Blackwell.

-   Massey, D (2005). For Space, London: Sage.

-   Rojek, C. (2000). Leisure Theory, London: Palgrave.

-   Rose, G. (1993). Feminism and Geography, Cambridge: Polity Press.

-   Sandercock, L. (2000). When Strangers Become Neighbors: Managing Cities of Difference. Planning Theory and Practice, 1(1), 13-30.