بررسی نظری در شناخت طبقه متوسط

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسنده

دانشیار دانشگاه علامه طباطبائی

چکیده

اساس مقاله حاضر بررسی نظری ساختار طبقه متوسط (با تأکید بر طبقه متوسط جدید)[1] در ایران است، و به لحاظ روش شناسی از نوع مطالعه تحلیلی می‌باشد که برای جمع آوری اطلاعات از روش اسنادی استفاده شده است.چارچوب نظری انتخابی برای تحلیل طبقه، براساس نظریات ماکس وبر و آنتونی گیدنز می‌باشد. زیرا در نظریات این دو صاحبنظر از سه ملاک ثروت، منزلت و قدرت (موقعیت اقتصادی، اجتماعی در  کنار توانمندی و تخصص) برای تمییز دادن طبقات و اقشار اجتماعی استفاده شده است و از آنجایی که عمدتاً طبقه متوسط (جدید) را گروه بوروکرات‏ها تشکیل می‏دهند، هرچند بعضی از این افراد از لحاظ اقتصادی و درآمدی ضعیف هستند، ولی در مجموع، این افراد از نظر تحصیلات و تخصص در سطح بالایی می‏باشند و به همین جهت در طبقه متوسط قرار می‌گیرند. اما مفهوم طبقه متوسط جدید در ایران حاصل ارتباط با غرب است و مراحل صنعتی و بطئی را مانند جوامع غربی نگذرانده است، تا مفهوم طبقه متوسط بدان معنا که در غرب است، باشد. یعنی طبقه متوسط حاصل نوسازی و مدرنیزاسیون است که از جوامع غربی وارد کشور شده و این طبقه از جنبش مشروطه به این طرف رشد داشته است. در مجموع طبقه متوسط جدید با محوریت روشنفکری شکل گرفته است، چون گفتمان روشنفکران، گفتمان دموکراسی است.


 

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Theoretical Investigation The Recognition of The Middle Class (Emphasis On New Middle Class In Iran)

نویسنده [English]

  • jafar hezarjoraibi
چکیده [English]

Present paper investigates the structure of the middle class (with a focus on new middle class) in Iran. Methodologically this paper is analytical. For data gathering documentary method was used. Theoretical framework for analysis is based on theories of Max Weber & Antonym Giddines. For in these two theoreticians’ views, three criteria of wealth, status and power (social and economic status as well as efficiency and expertise) are used to distinguish social classes and strata. (New) Middle class mainly consists of beaurocrats. Although some of them are economically weak, due to the level of their expertise and education they are considered as the members of the middle class. The concept of New Middle class in Iran is formed as a consequence of relation with the west, and its process is not as the same as western countries. Hence the concept of middle class does not have the same sense as in the west. Iran’s Middle class is an outcome of modernization which has been imported from western countries and developed since Mashroute revolution. In conclusion, while the discourse of enlightment is democratic, middle class is created and developed as a concentration of enlightment.

کلیدواژه‌ها [English]

  • class
  • new and old middle class
  • enlightemnt discourse