مسائل و راه حل های سنجش و تحلیل سرمایه اجتماعی در ایران

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسنده

هیئت علمی دانشگاه علامه طباطبایی

چکیده

سرمایه اجتماعی به عنوان سازه یا مفهومی پیچیده و چند وجهی، دارای گونه ها،سطوح، جنبه های عینی و ذهنی، عوامل، پیامدها و ویژگیهایی است که در دیدگاههای نظری و منابع تجربی، آن چنان که باید و شاید، تصریح نشده اند. در دیدگاه های کلاسیک، فقط مضمون سرمایه اجتماعی مطمح نظر است، ولی در دیدگاه های تلفیق گرایی معاصر، برخی صاحب نظران نظیر پارستز، هابرماس، گیدنز و کاستلز، پارهای از مولفه ها و شاخص های سرمایه اجتماعی و عدهای چون بوردیو، کلمن، پاتنام، فوکویاما و ... خود مفهوم سرمایه اجتماعی را مورد توجه قرار داده، در تنظیم مبانی نظری آن،نقش موثری ایفا کردهاند. در بعدتجربی هم سنجش سرمایه اجتماعی، مورد توجهدولت ها، سازمان های بینالمللی و پژوهشگران اغلب جوامع امروزی واقع شده و منابع تجربی قابل توجهی در این زمینه چاپ و منتشر گردیده است. علی رغم تلاش های نظری و تجربی انجام گرفته، هنوز در ارتباط با مفهوم سرمایه اجتماعی، با مسائل بینشی و روشی عدیدهای چون تقلیلگرایی و نقص میانی نظری و ابزار اندازهگیری، تداخل بین عوامل، شاخص ها و پیامدهای سرمایه اجتماعی، توصیفی بودن و ضعف انسجام نظری منابع تجربی و... روبهرو هستیم. در این مقاله سعی شده است ضمن ارائه راه حل هایی، از جمله توجه به مجموعه ویژگیهای سرمایه اجتماعی، تهیه یک مقیاس چند بعدی مناسب برای سنجش سرمایه اجتماعی و ابعاد آن در ایران، ارائه یک مدل فرضی تلفیقی برای تحلیل سرمایه اجتماعی و به کارگیری همه این راه حل ها در ایران به منظور شناخت گونه ها، سطوح، ابعاد و پیامدهای سرمایه اجتماعی و انجام تحلیلهای چند متغیری پیچیده برای کنترل هم بستگی های چندگانه بین متغیرهای مستقل و تشخیص عوامل اصلی تعیینکننده تغییرات کم و کیف سرمایه اجتماعی و ارائه نتایج به عنوان الگویی مناسب برای سنجش و تحلیل سرمایه اجتماعی در ایران اقدام شود.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Measurement and Analysis of Social Capital in Iran Problems and Solutions

نویسنده [English]

  • mohamad abdollahi
چکیده [English]

Social capital is a complex and muhi-dimensional construction or concept. It has different types. levels, objective and subjective aspects. causes and consequences. characteristics which have not been made explicit theoretically and empirically. The classical social thinkers only considered the content of social capital. Among the contemporary social scientists such as Parsons. Habennas, Giddens. and Castells, some of the components and indices of social capital are dealt with. and yet among some others such as Bourdieu, Putnam. Fokuyama, the exact concept of social capital has been discussed explicitly. The latter group has developed the theoretical dimension of social capital. The empirical dimension of social capital has been considered by the states, international organizations. and social researchers. But in spite of considerable theoretical and empirical works published. there remain rnany theoretical and methodological problerns such as reductionist dualism, weak distinction between causes and consequences. and lack of theoretical integration of the empirical works. This article considers characteristics of social capital. A multi-dimensional scale has been developed its measurement. and an integrated theoretical model is offered for its analysis. All these as solution have been used 10 distinguish the types, levels, dimensions. and consequences and to define the main causes through multi-variant analysis. The results are presented as an applicable example for the measurement and analysis of social capital in Iran.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Social Capital
  • Theoretical and Methodological Problems. Solutions
  • Main Characteristics of Social Capital in Iran